ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ
ಪಾಠಗಳು

ಪಾಠ 3

ಸರ್ವನಾಮ

ಅಡಿಗೆರೆ ಇರುವ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಾಕೃತ ಶಬ್ದವನ್ನು ಒತ್ತಿ, ಅದು ಏನೆಂದು ನೋಡಿ.

ಸರ್ವನಾಮ2 - “ನಾಮಪದದ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಶಬ್ದವನ್ನು ಸರ್ವನಾಮ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.” ಉದಾಹರಣೆಗೆ – ಅವನು, ಇವನು, ನೀನು, ನಾವು, ಯಾರೋ, ಏನೋ ಇತ್ಯಾದಿ.

✦ ಪುರುಷಾನುಸಾರ ಸರ್ವನಾಮಗಳು

ಪುರುಷಏಕವಚನಬಹುವಚನ
ಉತ್ತಮ ಪುರುಷ///
ಮಧ್ಯಮ ಪುರುಷ////
ಪ್ರಥಮ ಪುರುಷ(ಅನ್ಯ)(ಪುಂ.)
(ಸ್ತ್ರೀ.)
(ಪುಂ.)
// (ಸ್ತ್ರೀ.)

ಉದಾಹರಣೆ—

ಕನ್ನಡ - ರಾಮನು ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಓದುತ್ತಾನೆ.

ಪ್ರಾಕೃತ - । ।

ಸೂಚನೆ - ಇಲ್ಲಿ ‘’ ಶಬ್ದವು ‘’ ಎಂಬುದರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯೋಗವಾಗಿದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ‘’ ಸರ್ವನಾಮವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಾಕೃತದ ಪ್ರಮುಖ ಸರ್ವನಾಮಗಳು

ಸರ್ವನಾಮ ಕನ್ನಡ ಅರ್ಥ

// ನಾನು

/ ನಾವಿಬ್ಬರು/ನಾವೆಲ್ಲರೂ

// ನೀನು

// ನೀವಿಬ್ಬರು/ನೀವೆಲ್ಲರೂ

ಅವನು (ಪುಂ.)

ಅವಳು (ಸ್ತ್ರೀ.)

ಅವರಿಬ್ಬರು/ ಅವರೆಲ್ಲರೂ(ಪುಂ.)

// ಅವರಿಬ್ಬರು/ ಅವರೆಲ್ಲರೂ (ಸ್ತ್ರೀ.)

ಅದು (ನಪುಂ.)

ಇವನು (ಪುಂ.)

ಇವಳು (ಸ್ತ್ರೀ.)

ಇದು (ನಪುಂ.)

ಯಾರು (ಪುಂ.)

ಯಾರು (ಸ್ತ್ರೀ.)

ಏನು

ಯಾವನು (ಪುಂ.)

ಯಾವಳು (ಸ್ತ್ರೀ.)

ಯಾವುದು (ನಪುಂ.)

ಯಾರೋ

ಏನೋ

ಎಲ್ಲ/ಎಲ್ಲರೂ

ಸ್ವತಃ

ವಿಶೇಷ ಸಂಗತಿ :- ಪ್ರಾಕೃತದಲ್ಲಿ ಸರ್ವನಾಮಗಳ ರೂಪಗಳು ಲಿಂಗ, ವಚನ ಮತ್ತು ವಿಭಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ— , , , , , , ಇತ್ಯಾದಿ.

ಪುರುಷಾರ್ಥಕ ಸರ್ವನಾಮ :- ಪುರುಷದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಾಕೃತದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಬಗೆಯ ಪುರುಷಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ—

(ಕ) ಉತ್ತಮ ಪುರುಷ

ಮಾತನಾಡುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಉತ್ತಮ ಪುರುಷ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

// ನಾನು

/ ನಾವಿಬ್ಬರು/ನಾವೆಲ್ಲರೂ

ಉದಾಹರಣೆ—

। — ನಾನು ಓದುತ್ತೇನೆ.

। — ನಾವಿಬ್ಬರು ಹೋಗುತ್ತೇವೆ.

। — ನಾವು ಆಡುತ್ತೇವೆ.

(ಖ) ಮಧ್ಯಮ ಪುರುಷ

ಯಾರೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡಲಾಗುತ್ತದೆಯೋ, ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಮಧ್ಯಮ ಪುರುಷ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

// ನೀನು

// ನೀವಿಬ್ಬರು/ನೀವೆಲ್ಲರೂ

ಉದಾಹರಣೆ—

। — ನೀನು ಓದುತ್ತೀಯೆ.

। — ನೀವಿಬ್ಬರು ಹೋಗುತ್ತೀರಿ.

। — ನೀವೆಲ್ಲರೂ ಬರೆಯುತ್ತೀರಿ.

(ಗ) ಪ್ರಥಮ ಪುರುಷ

ಯಾರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಲಾಗುತ್ತದೆಯೋ, ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಥಮ ಪುರುಷ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಅವನು (ಪುಂ.)

ಅವಳು (ಸ್ತ್ರೀ.)

ಅವರಿಬ್ಬರು/ ಅವರೆಲ್ಲರೂ(ಪುಂ.)

// ಅವರಿಬ್ಬರು/ ಅವರೆಲ್ಲರೂ (ಸ್ತ್ರೀ.)

ಆ ವಸ್ತು(ನಪುಂಸಕಲಿಂಗ)

ಉದಾಹರಣೆ—

। — ಅವನು ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.

। — ಅವಳು ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಓದುತ್ತಾಳೆ.

। — ಅದು ಹಣ್ಣು.

ಖಂಡಿತ. ಈ ಅಭ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಸಂಗತಿ/ಉತ್ತರವನ್ನು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಲ್ಲಿ ಪುನರಾವರ್ತಿಸುವ ಬದಲು, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪ್ರಶ್ನೆಯ ಮೂಲಕ ಪಾಠದ ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದು ಹೊಸ ಅಂಶವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿಸಬೇಕು. ಕೆಳಗೆ ಪರಿಷ್ಕೃತ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಅಭ್ಯಾಸ :- 1. ಬಹು ಆಯ್ಕೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು:-

1. ‘ಸರ್ವನಾಮ’ ಶಬ್ದವನ್ನು ಯಾವುದರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ?

(ಕ)

ಕ್ರಿಯಾಪದ (ಖ) ನಾಮಪದ (ಗ) ವಿಶೇಷಣ (ಘ) ಅವ್ಯಯ

2. ‘’ ಯಾವ ಪುರುಷಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ?

(ಕ)

ಉತ್ತಮ (ಖ) ಮಧ್ಯಮ (ಗ) ಪ್ರಥಮ (ಘ) ಪ್ರಶ್ನಾರ್ಥಕ

4. ‘’ ಯಾವ ಲಿಂಗದ ಸರ್ವನಾಮವಾಗಿದೆ?

(ಕ)

ಪುಲ್ಲಿಂಗ (ಖ) ಸ್ತ್ರೀಲಿಂಗ (ಗ) ನಪುಂಸಕಲಿಂಗ (ಘ) ಮೂರೂ

5. ‘’ ಎಂಬುದರ ಅರ್ಥ—

(ಕ)

ಆ ಸ್ತ್ರೀ (ಖ) ಈ ಸ್ತ್ರೀ (ಗ) ಯಾವ ಸ್ತ್ರೀಯೋ (ಘ) ಯಾವ ಸ್ತ್ರೀ

6. ‘’ ಎಂಬುದರ ಅರ್ಥ—

(ಕ)

ಯಾರೋ (ಖ) ಏನೋ (ಗ) ಯಾರು (ಘ) ಸ್ವತಃ

2. ಬಿಟ್ಟ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ತುಂಬಿರಿ

1.

ಮಾತನಾಡುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು __________ ಪುರುಷ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

2.

‘’ ಎಂಬುದರ ಕನ್ನಡ ಅರ್ಥ __________ ಆಗಿದೆ.

3.

‘’ ಎಂಬುದರ ಕನ್ನಡ ಅರ್ಥ __________ ಆಗಿದೆ.

4.

‘’ ಎಂಬುದನ್ನು __________ ಸೂಚಿಸಲು ಪ್ರಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

5.

‘//’ ಎಂಬುದನ್ನು __________ ಸೂಚಿಸಲು ಪ್ರಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

3. ಸರಿ ಅಥವಾ ತಪ್ಪು ಬರೆಯಿರಿ

1.

ಸರ್ವನಾಮಗಳು ನಾಮಪದದ ಪುನರಾವರ್ತನೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯಕವಾಗಿವೆ.

2.

‘’ ಮತ್ತು ‘’ ಇವುಗಳ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಮೂಲತಃ ಯಾವುದೇ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿಲ್ಲ.

3.

‘’ ಮಧ್ಯಮ ಪುರುಷದ ಸರ್ವನಾಮವಾಗಿದೆ.

4.

‘’ ಪುಲ್ಲಿಂಗದ ಸರ್ವನಾಮವಾಗಿದೆ.

5.

‘’ ನಪುಂಸಕಲಿಂಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯೋಗವಾಗುತ್ತದೆ.

4. ಸರಿಯಾಗಿ ಹೊಂದಿಸಿ ಬರೆಯಿರಿ

ಅ ಬ

1.

(ಕ) ಯಾರು

2.

(ಖ) ನಾನು

3.

(ಗ) ನೀವೆಲ್ಲರೂ

4.

(ಘ) ಇದು (ನಪುಂಸಕ)

5.

(ಙ) ಅವರು (ಸ್ತ್ರೀ.)

5. ಗುರುತಿಸಿ

ಕೆಳಗಿನ ಶಬ್ದಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನಾರ್ಥಕ ಸರ್ವನಾಮಗಳನ್ನು ಆರಿಸಿ ಬರೆಯಿರಿ—

, , , , , , ,

6. ಪುರುಷವನ್ನು ತಿಳಿಸಿ

ಕೆಳಗಿನ ಸರ್ವನಾಮಗಳ ಮುಂದೆ ಅವುಗಳ ಪುರುಷವನ್ನು ಬರೆಯಿರಿ—

1.

— __________

2.

— __________

3.

— __________

4.

— __________

5.

— __________

7. ಲಿಂಗವನ್ನು ತಿಳಿಸಿ

1.

— __________

2.

— __________

3.

— __________

4.

— __________

5.

— __________

8. ವಾಕ್ಯದಲ್ಲಿ ಸರ್ವನಾಮವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ

। ।

ಮೇಲಿನ ವಾಕ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯೋಗವಾಗಿರುವ ಸರ್ವನಾಮವನ್ನು ಬರೆಯಿರಿ ಹಾಗೂ ತಿಳಿಸಿ, ಅದು ಯಾವ ನಾಮಪದದ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಬಂದಿದೆ?

9. ಸರ್ವನಾಮವನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ

(, , , )

1.

। ______ ।

2.

। ______ ।

3.

______ ।

4.

______ ?

10. ಶುದ್ಧ-ಅಶುದ್ಧ

ಕೆಳಗಿನವುಗಳಲ್ಲಿ ಅಶುದ್ಧ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಶುದ್ಧ ರೂಪವನ್ನು ಬರೆಯಿರಿ—

1.

।

2.

।

3.

।

4.

।

5.

।

11. ಅನುವಾದ ಮಾಡಿ

ಪ್ರಾಕೃತದಿಂದ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ—

1.

।

2.

।

3.

।

4.

।

5.

।

12. ಕನ್ನಡದಿಂದ ಪ್ರಾಕೃತಕ್ಕೆ ಅನುವಾದ ಮಾಡಿ

1.

ನಾನು ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತೇನೆ.

2.

ನೀನು ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಓದುತ್ತೀಯೆ.

3.

ಆ ಬಾಲಕಿ ಆಡುತ್ತಾಳೆ.

4.

ಯಾರೋ ಅಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾರೆ.

5.

ಅವನು ಸ್ವತಃ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ.

13. ಸರ್ವನಾಮಗಳನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸಿ -ಕೆಳಗಿನ ವಾಕ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಬಂದಿರುವ ನಾಮಪದವನ್ನು ಸರ್ವನಾಮದಿಂದ ಬದಲಿಸಿ ವಾಕ್ಯಗಳನ್ನು ಪುನಃ ಬರೆಯಿರಿ—

।

।

।